strona główna
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
system ratownictwa medycznego
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
prawo w ratownictwie
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
elementy anatomii
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
stany zagrożenia życia
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
farmakologia w ratownictwie
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
medyczne czynności ratunkowe
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
wytyczne postępowania
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
sprzęt ratowniczy
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
artykuły
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
pierwsza pomoc przedmedyczna
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
 

 

 

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Na stronie
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
 
Drgawki gorączkowe u dzieci
 
 
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Do pobrania
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
 
algorytm postępowania
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
 
< powrót do działu
 

 

 

 

 

 

 

Artykuły o tematyce ratownictwa medycznego oraz ochrony zdrowia
...............................................................................................................................................................................................................................

DRGAWKI GORĄCZKOWE U DZIECI

Drgawki  gorączkowe  są  typowym  stanem nagłym w pediatrii, który występuje u dzieci w wieku od 6 do 60 miesięcy, częściej u chłopców niż u dziewczynek. Szczyt zachorowalności przypada na wiek około  18-24 miesięcy. Szacuje się, że nawet 4% populacji dziecięcej może mieć co najmniej jeden epizod drgawek gorączkowych w swoim życiu.

Polskie Towarzystwo Neurologów Dziecięcych uznało, że drgawkami gorączkowymi nazywamy wystąpienie napadu drgawkowego u dziecka w wieku od 6 do 60 miesięcy, mającego swoją przyczynę w występowaniu gorączki powyżej 38 stopni Celsjusza, z wykluczonym zakażeniem układu nerwowego.

Pacjenci pediatryczni do 5. r.ż. włącznie są zagrożeni wystąpieniem epizodu drgawkowego w trakcie gorączki ze względu na odmienności rozwojowe względem osób dorosłych. Prawidłowo wzrostowi temperatury ciała powinno towarzyszyć automatyczne podwyższenie progu drgawkowego. Niestety mechanizm ten u dzieci jest niedoskonały, co w połączeniu z niedojrzałością istoty czarnej mózgu może spowodować wystąpienie napadu drgawek gorączkowych.

Drgawki gorączkowe polegają na wystąpieniu napadu drgawkowego, najczęściej w trakcie szybkiego wzrastania temperatury ciała, a nie w momencie długotrwałego utrzymywania się wysokiej gorączki. Światowe zalecenia sugerują podawania leków przeciwgorączkowych dzieciom, które mają gorączkę, w celu ograniczenia ryzyka napadu drgawkowego, jednakże wielokrotnie napadom tym nie można zapobiec, gdyż pierwszym objawem rozwijającej się infekcji jest właśnie napad drgawkowy. Na słabą skuteczność leków przeciwgorączkowych wpływają niejednokrotnie bardzo szybko podnosząca się temperatura ciała w czasie oczekiwania na efekt działania leku przeciwgorączkowego oraz zbyt małe dawki zaordynowanych leków. 

Z klinicznego punktu widzenia wprowadzono istotny podział drgawek gorączkowych na proste i złożone. Pacjenci z drgawkami prostymi nie wymagają żadnego specjalistycznego postępowania, w przeciwieństwie do pacjentów z drgawkami gorączkowymi złożonymi. Najczęstszą formą występowania napadów drgawek gorączkowych są drgawki gorączkowe proste. Objawiają się one uogólnionym klonicznym lub toniczno-klonicznym napadem drgawkowym trwającym do maksimum 15 minut u dziecka zdrowego neurologicznie przed napadem drgawkowym, u którego w czasie napadu lub po napadzie zmierzono temperaturę ciała powyżej 38 stopni Celsjusza.
Dużo rzadziej można spotkać się z drgawkami złożonymi gorączkowymi, których cechą charakterystyczną jest wystąpienie
chociaż jednego z następujących warunków: czas trwania powyżej 15 minut lub napady częściowe (ogniskowe), lub więcej niż jeden napad drgawkowy w czasie jednego epizodu gorączkowego.

Napadu drgawkowego nie należy traktować jako drgawek gorączkowych w sytuacji, w której:
− dziecko miało nieprawidłowości neurologiczne wcześniej,
− temperatura ciała wynosi poniżej 38 stopni Celsjusza,
− istnieje podejrzenie neuroinfekcji (w szczególności dodatnie objawy oponowe).

Dziecko po napadzie drgawkowym gorączkowym prostym wymaga leczenia przyczynowego gorączki (należy ustalić przyczynę wzrostu temperatury ciała i podjąć stosowne leczenie), jednak nie wymaga ono żadnego specjalistycznego postępowania przeciwdrgawkowego.

Dziecko po napadzie drgawkowym gorączkowym złożonym wymaga szerokiej diagnostyki w warunkach szpitalnych i zależnie od ustalonych przyczyn, należy rozważyć włączenie leczenia przeciwdrgawkowego (na przykład diazepam doustnie podawany dziecku w trakcie infekcji).

Postępowanie ZRM

W ramach medycznych czynności ratunkowych, jeżeli zespół ratownictwa medycznego jest świadkiem napadu drgawkowego u dziecka, należy:
− zabezpieczyć  dziecko  przed  urazami (w szczególności unikanie wtórnych urazów głowy),
− odnotować czas rozpoczęcia drgawek,
− ocenić drożność dróg oddechowych,
− ocenić funkcjonowanie układu oddechowego,
− rozważyć tlenoterapię,
− ocenić funkcjonowanie układu krążenia,
− ocenić układ nerwowy (m.in. stan przytomności, wygląd napadu drgawkowego),
− spróbować zebrać wywiad od osób obecnych na miejscu zdarzenia,
− spróbować uzyskać dostęp dożylny,
− jeżeli drgawki trwają powyżej 5 minut, podać diazepam w dawce 0,2-0,3 mg/kg  m.c. iv,
− jeżeli brak dostępu dożylnego – podać diazepam we wlewce doodbytniczej (u dzieci od 7. miesiąca życia maksymalna dawka wynosi 0,5 mg/kg m.c., od 10 kg do 15 kg cały diazepam 5 mg, a u dziecka powyżej 15 kg  − cały diazepam 10 mg)− jeżeli brak dostępu dożylnego, i brak wlewki doodbytniczej, to podać diazepam w dawce 0,2-0,3 mg/kg m.c. im,
− jeżeli napad drgawkowy dalej nie ustąpił, podać ponownie tę samą dawkę po 10 minutach,
− ocenić glikemię,
− zmierzyć temperaturę ciała, jeśli to możliwe.

Po ustaniu napadu drgawkowego w medycznych czynnościach ratunkowych należy:
− ocenić drożność dróg oddechowych,
− ocenić układ oddechowy,
− ocenić układ krążenia,
− ocenić układ nerwowy,
− zbadać dziecko pod kątem urazów pierwotnych i wtórnych,
− zebrać pełen wywiad medyczny od osób bliskich choremu dziecku,
− o ile dziecko nie otrzymało dotychczas leku przeciwgorączkowego, należy mu go podać – paracetamol (doustnie, doodbytniczo, dożylnie) w dawce 15-20 mg/kg  m.c. lub ibuprofen (doustnie, doodbytniczo) w dawce 7,5-10 mg/kg m.c.,
− rozpocząć obniżanie temperatury ciała poprzez schładzanie fizyczne (na przykład przyłożenie do ciała kompresów o temperaturze około 36 stopni),
− porozmawiać z samym pacjentem, jeżeli dziecko jest przytomne i odzyskało świadomość.

Jeżeli dziecko po napadzie drgawek gorączkowych prostych wymaga przewiezienia do szpitala (w szczególności dzieci do 18. miesiąca życia), to należy przetransportować je do najbliższego oddziału pediatrycznego, gdyż na tym etapie żadne specjalistyczne leczenie i diagnostyka nie są niezbędne. 

Każde dziecko po napadzie drgawek gorączkowych złożonych wymaga przewiezienia do szpitala, lecz jeżeli lokalne możliwości na to pozwalają, należy przetransportować je do szpitala z szerokim profilem diagnostycznym, gdyż drgawki gorączkowe złożone mogą być objawem wielu chorób.

Jeżeli dziecko gorączkujące rozwinęło stan drgawkowy (napad trwa już powyżej 30 minut) pomimo podjętego leczenia diazepamem, należy transportować dziecko do najbliższego SOR-u, gdzie należy leczyć stan drgawkowy gorączkowy tak samo jak każdy inny stan drgawkowy. Warto zaznaczyć, że u dzieci ze stanem drgawkowym skuteczną i prostą formą podania jest fenobarbital w postaci czopków doodbytniczych.

Jeżeli niezbędne jest uzyskanie dostępu donaczyniowego, a dotychczasowe próby kaniulacji naczyń żylnych nie przyniosły rezultatu, można zapewnić dostęp doszpikowy przy użyciu odpowiedniego sprzętu, pamiętając o zastosowaniu odpowiedniej igły zestawie EZ-IO lub o wyborze odpowiedniej głębokości w zestawie pediatrycznym BIG.

 

 

 

Strona głównado góry
© 2003-2019 Ratownik Medyczny | Design by JP |